Kişisel Yapay Zekâ Çalışma Sistemini Kurmak
Tek tek komutlarla çalışmak, aynı bağlamı her seferinde yeniden anlatmanıza ve hataları tekrar tekrar düzeltmenize yol açar. Bu modül, güvenlik sınırları belirlenmiş bir çalışma alanı; kişisel ve proje hafızası; açık talimatlar; bağlam dosyaları; beceri, eklenti ve bağlayıcı katmanları; ölçüm ve zamanlama döngüsünü birlikte tasarlamanızı sağlar. Hedef, bir ürüne bağlanmak değil, kullandığınız araç değişse bile taşıyabileceğiniz bir çalışma sistemi oluşturmaktır.
Modül künyesi
Hedef kitle Önerilen süre (toplam dakika) Ön koşul Kullanılan araçlar (araç tarafsız) Modül sonunda üretilen çıktı Kurumsal çalışanlar, yöneticiler ve program kolaylaştırıcıları 240 Modül 1–4; kendi işinizden bir tekrarlı görev ve güvenli bir örnek dosya Kurumca onaylanmış yapay zekâ asistanı, dosya alanı, takvim veya görev aracı; ürün adı zorunlu değildir Kişisel çalışma sistemi planı, bir proje talimatı, bağlam haritası, izin matrisi, 4 haftalık pratik ve benimseme planı
Öğrenme çıktıları
Bu modülün sonunda: Veriyi sınıflandırıp kişisel hafıza, proje alanı, talimat ve tek ana kaynak arasında doğru yere yerleştirebilirsiniz. Tekrarlı bir görev için araçtan bağımsız bir çalışma alanı, proje talimatı ve bağlam haritası hazırlayabilirsiniz. Beceri, eklenti ve bağlayıcıyı ayırıp bir bağlayıcı için okuma, taslak, yazma ve silme izinlerini belirleyebilirsiniz. 4K kuralı ve çalışma döngüsüyle çıktı kalitesini, kaynak izini, hata türlerini ve insan onayını kontrol edebilirsiniz. Dikteyi, sentetik hedef kitleyi, kişisel öğretmeni ve zamanlanmış görevi güvenli bir günlük akışa bağlayabili…
Oturum planı
Sıra Konu Süre (dk) Yöntem 1 Sorun tanımı ve kişisel sistemin katmanları 15 Anlatım / tartışma 2 Güvenlik, veri ayarları ve yetki sınırı 20 Anlatım / vaka 3 Dört üründe eşdeğerlik ve araç seçimi 20 Anlatım / karşılaştırma 4 Proje veya çalışma alanı seçimi 25 Canlı gösterim / alıştırma 5 Hafıza ve proje talimatı 25 Anlatım / alıştırma 6 Bağlam haritası ve taşınabilir paket 25 Alıştırma 7 Beceri, eklenti ve bağlayıcılar 25 Anlatım / vaka 8 4K kuralı ve çalışma döngüsü 20 Anlatım / alıştırma 9 Dikte, sentetik hedef kitle ve kişisel öğretmen 15 Canlı gösterim / alıştırma 10 Zamanlanmış görevler ve…
5.1 Tek sohbetten çalışma sistemine
Bir çalışma sistemi, belirli bir işi tekrar ederken şu sorulara cevap verir: Hangi veri kullanılacak? Hangi kurallar geçerli? Çıktı kime gidecek? Hangi adımda insan karar verecek? Hata olduğunda kim durduracak ve nasıl geri alınacak? Bu soruların cevapları sohbetin içinde kaybolmamalı; uygun bir alanda kısa, güncel ve denetlenebilir biçimde tutulmalıdır. Sistemi beş katmanda düşünün: Katman Sorduğu soru İlk teslim Güvenlik ve veri Bu bilgi paylaşılabilir mi; hangi eylem onay ister? Veri sınıfı ve izin notu Çalışma alanı Bu işin dosyaları ve konuşmaları nerede yaşayacak? Proje veya notebook Haf…
5.2 Güvenlik ve veri ayarları
Çalışma alanına dosya eklemeden önce verinin niteliğini ve akışını yazın. Kişisel veri, müşteri sırrı, sağlık veya finans bilgisi, erişim kimlik bilgisi, ham toplantı kaydı ve sözleşme gibi içerikler için kurum politikasını ve sağlayıcı sözleşmesini kontrol etmeden yükleme yapmayın. Anonimleştirme yalnız isimleri silmek değildir; küçük ekip, tarih, görev, yer ve olay birleşimi de kişiyi yeniden belirlenebilir hâle getirebilir. Kullanacağınız hesap türünü, modelin veri kullanım ayarını, saklama süresini, bölgesel işlem konumunu, bağlı uygulama kapsamını ve yönetici kısıtlarını kontrol edin. Kur…
5.3 Dört üründe eşdeğerlik mantığı
Aynı yapı taşı ürünlerde aynı adla görünmez. Aşağıdaki tablo bir satın alma veya özellik garantisi değildir; 1 Kasım 2026 tarihinde resmî belgelerde görülen işlevlerin kavramsal eşlemesidir. Hesap, lisans, ülke, uygulama sürümü ve kurum yöneticisi erişimi değiştirebilir. Bir araçta bulunmayan işlev için dosya, kısa talimat ve dışarıda tutulan kontrol listesiyle taşınabilir bir karşılık hazırlayın. Yapı taşı Microsoft 365 Copilot Google Gemini ChatGPT Claude Proje / çalışma alanı M365 dosyaları ve uygulama bağlamı; Copilot çalışma yüzeyleri ve ajan alanları kurum lisansına bağlıdır Gemini Noteb…
5.4 Proje veya çalışma alanı seçimi
Bir proje, benzer girdilerle tekrarlanan tek bir çıktı veya çıktı ailesi içindir. “İşlerim” adlı sınırsız bir alan yerine “Haftalık müşteri geri bildirim özeti” gibi sınırı açık bir alan seçin. Projeye şu dört parçayı ekleyin: Parça İçerik Sınır Amaç Üretilen çıktı ve kullanım kararı Tek cümle Kaynak Dosya, veri sözlüğü, bağlantı ve güncelleme sahibi Yalnız gerekli olan Standart Ton, biçim, uzunluk, kaynak gösterme ve kalite ölçütü Test edilebilir Yetki Okuma, taslak, yazma, gönderme ve durma koşulları En az yetki İyi bir proje adı çıktı ve dönemi belirtir. Proje açıklaması, “hangi işi yapar” …
5.5 Hafıza, talimat ve bağlamın ayrımı
Hafıza, daha sonra hatırlanması istenen tercih veya bilgidir. Proje bağlamı, belirli iş için kullanılan dosyalar ve konuşmalardır. Proje talimatı, her çalıştırmada uyulmasını istediğiniz iş kuralıdır. Bağlam haritası ise hangi bilginin nerede durduğunu ve hangi durumda okunacağını gösterir. Bu dört kavramı bir dosyaya yığmak hem gereksiz veri taşır hem de çelişki ihtimalini artırır. Bilgi türü Doğru yer Örnek Kişisel çalışma tercihi Kişisel hafıza veya profil Türkçe yanıt, kısa başlık, karar verici olmadığını belirtme Projeye özgü bilgi Proje kaynakları Ürün sözlüğü, hedef kitle, dönemsel plan…
5.6 Bağlam haritası ve taşınabilir paket
Bağlam haritası, dosya sayısını artırmak yerine dosyaların görev içindeki rolünü görünür kılar. Her dosyaya sahip, tarih, veri sınıfı, güncelleme sıklığı ve “ne zaman okunur” alanlarını ekleyin. Dosya veya kaynak Rol Güncelleyen Okuma zamanı Güven sınırı profil.md Kalıcı çalışma tercihleri Kullanıcı Her görev Güncel tercih yoksa soru sor proje-amaci.md Amaç, kapsam ve dışarıda kalanlar Proje sahibi Her proje görevi Kapsam dışına çıkma sozluk.md Terim, kısaltma ve veri alanları Veri sahibi Veri işlenirken Bilinmeyen terimi işaretle kaynak-index.md Ana kaynakların adresi ve tarihi Kaynak sahibi …
5.7 Beceri, eklenti ve bağlayıcı
Bu üç katman farklı işi çözer: Beceri, tekrarlanan yöntemi paketler. Girdi, adım, çıktı ve kalite kontrolünü bir arada tutar. Eklenti, ürüne belge oluşturma, çizelge işleme, sunum hazırlama veya kod çalıştırma gibi bir yetenek ekler. Bağlayıcı, dış uygulama veya veri kaynağına erişim verir. Bir beceri, bağlayıcı olmadan dosya üzerinde yöntem öğretebilir. Bir bağlayıcı, beceri olmadan veri okuyabilir. Eklenti iki katmanın üzerinde çalışabilir; yine de üretilen dosyanın içeriği, formülü, sayfa düzeni ve erişim izni kontrol edilmelidir. Agent Skills standardında beceri en az SKILL.md içeren bir k…
5.8 Bağlayıcı izin matrisi: önce salt-okunur
Bağlayıcı açmadan önce dış sistemdeki rolü ve eylemi yazılı hâle getirin. En güvenli ilk deneme, veri değiştirmeyen bir sorgu ve küçük, yapay bir örnektir. Seviye İzin Örnek Varsayılan karar 1 Salt-okunur Belirli klasörden listeleme, takvimde uygunluk özeti İlk pilot için açık 2 Taslak oluşturma E-posta taslağı, rapor kopyası, görev önerisi İnsan incelemesiyle açık 3 Yazma / gönderme / yayınlama E-posta gönderme, kaydı güncelleme, belge yayımlama Ayrı işlem öncesi onay 4 Silme / yönetim Dosya silme, ödeme, rol veya erişim değiştirme Varsayılan kapalı; özel sahip onayı Her bağlayıcı için şu kay…
5.9 4K kuralı ve çalışma döngüsü
4K, bir çalışma alanının her tekrarında sorulacak dört kontrol sorusudur: K Soru Uygulama Kapsam Gereksiz hangi bilgi veya yetkiyi taşıyorum? En az dosya, en dar klasör, en düşük izin Kaynak Bu bilgi nereden ve hangi tarihten geliyor? Tek ana kaynak, tarih ve atıf Kural Sistem belirsizlikte veya dış içerikte ne yapacak? Tahmin etme, dur, sor, taslakta bırak Kontrol Çıktıyı ve eylemi kim nasıl denetleyecek? Test, log, insan onayı, geri alma Çalışma döngüsünü altı adımda yürütün: Seçin: Tekrarlı, ölçülebilir ve etkisi sınırlı bir iş seçin. Sınırlandırın: Girdi, çıktı, veri sınıfı, izin ve durma …
5.10 Dikte ile bağlam toplamak
Dikte, yalnızca daha hızlı yazma yolu değildir; amacı, kısıtları, tereddütleri ve karar ölçütünü ilk girdide toplar. Hassas bilgiyi sesle söylemek de veri paylaşımıdır; mikrofon uygulamasını, saklama ayarını ve kayıt politikasını kontrol edin. Dikteyi üç yerde kullanın: İlk görev açıklamasında hedefi, mevcut durumu, kısıtları ve bitmiş sayılma ölçütünü anlatın. İlk çıktıdan sonra yalnız değişecek bölümü, hedef okuru ve istenen tonu söyleyin. Gün sonunda kısa bir sesli değerlendirmeyle işe yarayan, hata üreten ve ertesi gün denenecek değişikliği kaydedin. Dikteyi bitirdikten sonra asistandan ön…
5.11 Sentetik hedef kitle ile sınama
Sentetik hedef kitle, gerçek bir kişiyi taklit ettiğini iddia etmeyen, belirli rol ve ihtiyaç varsayımlarından oluşan test profilidir. Bu profil gerçek müşteri araştırmasının, çalışan görüşmesinin veya kullanıcı testinin yerine geçmez. Gerçek alıntı, hassas özellik veya doğrulanmamış ihtiyaç üretmeyin. Bu metni gerçek kişi verisi değil, test amacıyla tanımlanan sentetik hedef kitleye göre değerlendir. ROL: [iş rolü ve bağlam] BİLGİ DÜZEYİ: [başlangıç / orta / ileri] AMAÇ: [neyi başarmak istiyor] ENGEL: [zaman, bütçe, beceri veya erişim sınırı] İTİRAZ: [hangi noktada güvenmez veya vazgeçer] BAŞ…
5.12 Kişisel öğretmen akışı
Kişisel öğretmen, size genel tavsiye yağdıran bir sohbet değil; beceri açığını belirleyen, küçük bir uygulama veren, sonucu değerlendiren ve sonraki adımı ayarlayan döngüdür. Öğretmenden doğrudan “daha iyi yap” demek yerine ölçülebilir bir sınama isteyin. Kişisel öğretmenim gibi çalış. Önce şu alanlarda tek tek soru sorarak mevcut düzeyimi belirle: [bağlam yönetimi, doğrulama, beceri kullanımı, bağlayıcı izni, zamanlama, ölçüm] Her yanıtımdan sonra 1–10 arası gerekçeli puan ver. En düşük iki alan için iki haftalık birer uygulama seç. Her uygulamanın süresini, girdisini, beklenen çıktısını ve k…
5.13 Zamanlanmış görevler ve güvenli günlük akış
Zamanlanmış görev, belirli zaman veya olay geldiğinde aynı talimatı çalıştırır. İyi bir görev “bana bilgi göster” ile sınırlıdır: neyi okuyacağını, ne üreteceğini, ne yapmayacağını ve başarısız olursa ne bildireceğini açıkça söyler. İlk aşamada dış sisteme yazmayan, mesaj göndermeyen ve dosya silmeyen görev seçin. GÖREV ADI: [kısa ad] TETİK: [her sabah / haftalık / olay] GİRDİ: [kaynak, tarih aralığı, veri sınıfı] ÇIKTI: [özet, uyarı, tablo veya soru] YAPMA: [gönderme, silme, yayınlama, ödeme, yetki değiştirme] BELİRSİZLİK: Veri eksikse “veri eksik” de; tahmin etme. ONAY: [gerekirse insanın in…
5.14 Beş günlük benimseme haftası
Kullanım sayısı tek başına değer kanıtı değildir. Araştırmalar, işin türüne göre verim etkisinin değişebildiğini ve yönetici desteği ile çalışma ortamının benimsemeyi etkilediğini gösterir. Bu nedenle beş günlük hafta, bir özellik tanıtımı değil, tek bir iş akışında davranış ve sonuç denemesidir. Gün Uygulama Kanıt Pazartesi Tek tekrarlı işi, proje alanını, veri sınırını ve başarı ölçütünü seçin Görev kartı ve veri sınıfı Salı Proje talimatını, iki örneği ve durma koşulunu yazın Talimat sürüm 1 ve test kaydı Çarşamba Gerçek veya anonim örnekle önce/sonra denemesi yapın Süre, hata ve düzeltme k…
Kurumunuza uyarlama
Kurumunuzda önce onaylı araç, veri sınıfı ve rol matrisini netleştirin. Microsoft 365 veya Google Workspace kullanan bir kurum, mevcut erişim izinlerini yapay zekâya da uygulamalı; bir dosyayı çalışanın görmemesi gerekiyorsa bağlayıcı üzerinden de görmemelidir. Farklı ürünler kullanan ekiplerde aynı isimleri zorunlu tutmak yerine ortak sözlüğü kullanın: çalışma alanı, hafıza, talimat, kaynak, beceri, bağlayıcı, tetikleyici ve onay. İK, finans, hukuk, sağlık, müşteri ve Ar-Ge verileri için ek kontrol kapısı tanımlayın. Çalışan adayına, müşteriye veya çalışan performansına ilişkin kararlar yalnı…
Uygulama görevi
60 dakikalık uygulamada aşağıdaki sırayı izleyin. Kurumunuz izin vermiyorsa gerçek veri yerine sentetik veya anonimleştirilmiş örnek kullanın. Son dört haftada en az üç kez yaptığınız üç işi yazın; bunlardan doğrulanabilir ve düşük etkili olanı seçin. Girdiyi, işlemi, çıktıyı, hedef okuru, veri sınıfını ve insan kararını tek sayfalık görev kartına yazın. Proje veya notebook açın; amaç, dışarıda kalan iş, dosya listesi ve talimat sürüm 1’i ekleyin. Bağlam haritasını doldurun; tek ana kaynağı, sahipliği ve eski bilgiye ne olacağını belirtin. Bir anonim örnekle çıktı alın; kaynak, eksik bilgi, bi…
Kontrol listesi
Tekrarlı, düşük etkili ve ölçülebilir bir görev seçildi. Girdi, çıktı, hedef okur, veri sınıfı ve başarı ölçütü yazıldı. Hesap, veri kullanımı, saklama ve erişim ayarları kontrol edildi. Kişisel hafıza, proje bağlamı, talimat ve ana kaynak birbirinden ayrıldı. Dosya sahibi, güncelleme tarihi ve bağlam haritası belirlendi. Talimat; rol, amaç, iş akışı, çıktı, kaynak, kalite ve durma koşulunu içeriyor. Beceri, eklenti ve bağlayıcı ayrı ayrı tanımlandı. Bağlayıcı ilk olarak salt-okunur izinle ve küçük örnekle denendi. Taslak, gönderme, yayınlama, silme ve yönetim izinleri ayrıldı. Dış içerik güve…
Sık yapılan hatalar
Hata Neden sorun Doğrusu Her işi tek bir sohbet alanına koymak Bağlam karışır, eski bilgi güncel sanılır Her tekrarlı çıktı ailesi için sınırları belli alan açın Kişisel hafızaya güncel fiyat veya tarih yazmak Değişen bilgi kalıcı ve yanlış hâle gelir Güncel kanıtı tarihli tek ana kaynakta tutun Proje alanına gereksiz ham veri yüklemek Veri maruziyeti ve çelişki artar Veri sınıfını, amacı ve saklama süresini kontrol edin “Yardımcı ol” gibi belirsiz talimat vermek Başarı ölçütü ve durma koşulu yoktur Rol, amaç, iş akışı, çıktı ve sınırları yazın Beceri ile bağlayıcıyı aynı şey sanmak Yöntem ile…
Kendinizi sınayın
Kişisel hafıza, proje bağlamı, proje talimatı ve ana kaynak arasındaki farkı birer cümleyle açıklayın. Bir çalışma alanı seçerken hangi dört parçayı ve hangi sınırları yazarsınız? Beceri, eklenti ve bağlayıcıdan hangisi dış sisteme erişim verir; neden ilk deneme salt-okunur olmalıdır? 4K kuralının dört kelimesini ve her kelimenin kontrol sorusunu yazın. Bir zamanlanmış görev kartında bulunması gereken en az beş alanı sayın. Sentetik hedef kitle ile gerçek kullanıcı araştırması arasındaki sınır nedir? Cevap anahtarı Hafıza kalıcı tercih veya bilgiyi, proje bağlamı işe ait dosya ve konuşmaları, …
Kaynaklar ve ileri okuma
Projects in ChatGPT — OpenAI Help Scheduled tasks in ChatGPT — OpenAI Help Enterprise privacy at OpenAI — OpenAI Manage Copilot personalization and memory — Microsoft Learn Manage scheduled prompts for Microsoft Copilot — Microsoft Learn Organize your projects with notebooks in Gemini Apps — Google Help Schedules in Gemini Apps — Google Help Google Workspace Generative AI Privacy Hub — Google Workspace Get started with Claude Cowork — Claude Help Claude Enterprise — Anthropic Agent Skills Specification MCP Security Best Practices OWASP LLM01:2025 Prompt Injection OWASP LLM06:2025 Excessive Age…